Szczegóły gatunku
Gąsówka fioletowawa
Lepista nuda
Warunkowo jadalny
Zdjęcie: Albarubescens · CC BY-SA 4.0 · Źródło zdjęcia · Licencja
Opis
Fioletowy do brunatnofioletowego grzyb blaszkowy z gęstymi blaszkami, bez pierścienia i pochwy.
Cechy rozpoznawcze
Barwa blednie z wiekiem, a wysyp zarodników jest bladoróżowy do liliowego. Możliwa jest pomyłka z fioletowymi zasłonakami, dlatego trzeba sprawdzić kilka cech.
Wskazówki identyfikacyjne
Do oznaczenia sprawdź cały owocnik. Fioletowy do brunatnofioletowego grzyb blaszkowy z gęstymi blaszkami, bez pierścienia i pochwy. Barwa blednie z wiekiem, a wysyp zarodników jest bladoróżowy do liliowego. Możliwa jest pomyłka z fioletowymi zasłonakami, dlatego trzeba sprawdzić kilka cech. Typowe siedlisko: W ściółce leśnej, kompoście, ogrodach i parkach, często w grupach lub czarcich kręgach.
Szczegółowe cechy
- Kapelusz
- 5–15 cm, początkowo wypukły, później spłaszczony, gładki; u młodych owocników wyraźnie fioletowy, z wiekiem często blednie do odcieni brązowawych.
- Hymenofor
- Blaszki gęste, fioletowe do liliowoszarych, bez rdzawobrązowego osadu zarodników.
- Trzon
- 6–10 × 1–2 cm, fioletowy, włóknisty, często lekko zgrubiały u podstawy i pokryty tam grzybnią.
- Miąższ
- Bladofioletowy do szarawego, u młodych owocników jędrny.
- Zapach
- Charakterystyczny, przyjemny, nieco perfumowany lub owocowy.
- Wysyp zarodników
- Białawy do bladoliliowego.
Wymiary
- Średnica kapelusza
- 5–15 cm
- Wysokość trzonu
- 6–10 cm
- Grubość trzonu
- 1–2 cm
Siedlisko
W ściółce leśnej, kompoście, ogrodach i parkach, często w grupach lub czarcich kręgach.
Okres owocnikowania
wrzesień, październik, listopad, grudzień, styczeń
Ekologia
- Sposób odżywiania
- Saprotroficzny
- Podłoże
- Gleba leśna
- Uwagi
- Saprotrof ściółki liściastej i iglastej, kompostu i innych gleb bogatych w materię organiczną; często rośnie łukami lub w czarcich kręgach.
Występowanie
- Uwagi
- Szeroko rozpowszechniony europejski gatunek lasów i parków, szczególnie w chłodniejszej części roku.
Jak odróżnić od podobnych gatunków
Fioletowe zasłonaki mają u młodych owocników pajęczynowatą zasnówkę, a później rdzawobrązowy wysyp zarodników i rdzawe osady na blaszkach lub trzonie. Lepista sordida jest zwykle mniejsza, smuklejsza i bardziej intensywnie fioletowa.
Podobne gatunki
- Zasłonak fioletowy (Cortinarius violaceus) NIEBEZPIECZNY
Fioletowe zasłonaki mają u młodych owocników zasnówkę, a później rdzawobrązowy osad zarodników; gąsówka fioletowawa zasnówki nie ma.
Ciekawostki
Czy wiesz, że? Fioletowa barwa jest najsilniejsza u młodych świeżych owocników i z wiekiem może bardzo wyraźnie blednąć.